Na litry, tony, a może metry sześcienne? Bez względu na to, jak podejdziemy do jej pomiarów – fakty są takie, że gnojowica to “towar”, którego w oborach produkuje się naprawdę sporo.
Sprawdź, o jakich wartościach mowa, jeśli piszemy o krowach mlecznych, opasowych, w tym jałówkach i cielętach.
Krowia gnojowica – czym jest i czym różni się od obornika?
Gnojowica to płynny nawóz naturalny, który stanowi mieszaninę kału, moczu zwierząt oraz tzw. wody technologicznej (używanej np. do mycia hal, stanowisk udojowych oraz urządzeń). Stanowi skoncentrowane źródło azotu, fosforu i potasu, które występują w formie szybko dostępnej dla roślin.
- Świeża gnojowica zawiera dużo azotu amonowego, który działa niemal natychmiastowo, ale z drugiej strony – łatwo ulatnia się do atmosfery.
- Gnojowica przechowywana ma niższą koncentrację azotu, ale za to bardziej stabilną i równomierniej uwalnianą formę.
Powstaje w bezściółkowych systemach utrzymania bydła, gdzie odchody nie mieszają się ze słomą, lecz spływają kanałami podposadzkowymi do specjalnych zbiorników. Obornik to z kolei połączenie odchodów i ściółki, które ma bardziej zwartą strukturę.
Poza wartością nawozową może sprawdzać się również jako surowiec służący do produkcji biogazu. W tym przypadku (z uwagi na stosunkowo niską wydajność) – łączy się ją z innymi substratami, takimi jak: kiszonka z kukurydzy, odpady organiczne z przemysłu spożywczego, a także resztki paszowe i pasze przeterminowane.
Ile gnojowicy wydala krowa (dziennie, tygodniowo, miesięcznie i rocznie)?
Ilość “produkowanej” gnojowicy zależy oczywiście od kilku zmiennych, do których zaliczamy typ zwierzęcia (rasa, przeznaczenie hodowlane), jego wiek, a także wydajność. Średnio możemy przyjąć następujące wartości:
- krowa mleczna (wysokowydajna) – około 50 – 80 litrów na dobę,
- krowa mleczna (przeciętna) – średnio 40 – 60 litrów / doba,
- krowa opasowa (bydło mięsne) – około 30 – 45 l / dobę,
- jałówka – około 20 – 35 l/dobę,
- cielę (do 6 miesiąca) – 5 – 15 l/dobę,
- buhaj – przeciętnie 30 – 60 l/dobę.
W przeliczeniu na tydzień – krowa mleczna o przeciętnej wydajności produkuje więc w przybliżeniu 350 – 420 l gnojowicy, co w skali miesiąca przekłada się na 1500 – 1800 l, a rocznie daje to imponujące ilości przekraczające 120 000 litrów. Oczywiście, są to jedynie przybliżone wartości, do których należy podchodzić z pewną rezerwą.
Skala produkcji gnojowicy w gospodarstwie – przykładowe wyliczenia
A tak mogą przedstawiać się te wartości, jeśli przeliczymy je na kilkadziesiąt lub kilkaset sztuk bydła w hodowli (wartości uśrednione i zaokrąglone).
- stado 50 krów – ok. 900 000 – 1 000 000 l (900 – 1000 m³) gnojowicy rocznie,
- stado 100 krów – ok. 1 800 000 – 2 000 000 l (1800 – 2000 m³) gnojowicy rocznie,
- stado 200 krów – ok. 3 600 000 – 4 000 000 l (3600 – 4000 m³) gnojowicy rocznie.
Co wpływa na ilość produkowanej gnojowicy?
Naturalnie, jednym z kluczowych czynników jest pożywienie (w myśl zasady pt. „ile krowa zje, tyle wydali”). Aczkolwiek, musimy jasno zaznaczyć, że nie jest to jedyna ważna zmienna. Poza nią wpływ na ostateczne wartości mają takie czynniki, jak:
- masa ciała i rasa,
- wydajność mleczna,
- sposób żywienia,
- ilość wypijanej wody,
- udział wody technologicznej,
- system pojenia i higiena obory.
W jaki sposób ją przechowywać?
Przechowywanie gnojowicy podlega ścisłym przepisom. W ich myśl każde gospodarstwo utrzymujące bydło musi spełniać wymogi dotyczące szczelności zbiorników (bez ryzyka przesiąkania do wód gruntowych i powierzchniowych), pojemności (na minimum 4 – 6 miesięcy produkcji) czy konieczności ewidencji.
Takie naturalne nawozy mogą być magazynowane w zbiornikach zamkniętych (krytych) lub otwartych – wykonanych z betonu bądź stali. Te pierwsze ograniczają emisję amoniaku i są mniej uciążliwe dla otoczenia.
Potrzebujesz wsparcia w opiece nad swoim stadem? Skontaktuj się z nami.
W ramach działalności kliniki weterynaryjnej BALWET zapewniamy kompleksową opiekę nad bydłem. Po szczegóły dotyczące współpracy zapraszamy bezpośrednio do kontaktu. Jesteśmy dostępni zarówno telefonicznie, jak i mailowo.
